Największa kolekcja sikawek w Polsce

Kolekcja sikawek strażackich (fot. J. Sagan-Tomas)
Kolekcja sikawek strażackich (fot. J. Sagan-Tomas)

Wśród zgromadzonych muzealiów w Muzeum Pożarnictwa w Przeworsku na szczególną uwagę zasługuje kolekcja sikawek ręcznych przenośnych, kubłowych i czterokołowych konnych z końca XIX i początku XX w., które były dawniej na wyposażeniu Ochotniczych Straży Pożarnych na terenie powiatu przeworskiego.

Przy sikawkach konnych większość elementów konstrukcyjnych wykonana była z metalu. Dla załogi przewidziano specjalne siedzenia, a zwijadła, drabiny, bosaki i tłumice znajdowały się na bocznych metalowych uchwytach. W drewnianych skrzyniach mieścił się zapasowy sprzęt bojowy oraz narzędzia do obsługi pompy. Sikawki wyposażano w resory, zapewniając przez to większy komfort jazdy. Producentami sikawek, które znajdują się w zbiorach przeworskiego muzeum było wiele znakomitych firm, takich jak m.in. austriacka firma W. M. Knaust z Wiednia, działająca w latach 1882-1935, M. Neumann z Krakowa, czy Bracia Bartik z Tarnowa (dawniej: I. Chylewski). Ich fabryka maszyn, odlewnia żelaza i metali, produkowała, oprócz sikawek w latach 1898-1918, maszyny rolnicze, sieczkarnie, młocarnie, narzędzia mechaniczne dla gorzelni, młynów, tartaków i cegielni. Kolejną firmą, której sikawki znajdują się w Przeworsku jest Unia Strażacka ze Lwowa, założona w 1913 r. przez Małopolski Związek Straży Pożarnych pod nazwą Dom Handlowy. Była ona największym producentem sprzętu pożarniczego na tzw. Kresach Wschodnich. Do 1922 r. działało Lwowskie Biuro Handlowe, którego właścicielem był. Z. Majewski, a produkowano tam sikawki oraz tyfony pożarnicze. Z kolei pierwsze Galicyjskie Towarzystwo Akcyjne Budowy Wagonów i Maszyn, działające w Sanoku, produkcję sikawek rozpoczęło w 1904 r. Do 1915 r. wyprodukowano tam prawie 700 sikawek dwukołowych oraz czterokołowych. Ówczesnych strażaków zaopatrywała w dużej mierze Składnica Straży Pożarnych w Warszawie, która powstała w 1919 r. Produkowała wszelkie narzędzia pożarnicze takie jak sikawki, beczkowozy, drabiny, węże, sprzęt alarmowy, umundurowanie i wiele innych. „Marką” sikawek była też Fabryka Troetzera z Warszawy, założona w 1842 r. Była to największa fabryka sprzętu przeciwpożarowego w Królestwie Polskim. Warto wiedzieć, że producentów sikawek identyfikują metalowe tabliczki, znajdujące się na skrzyniach narzędziowych.

Kolekcja sikawek w Muzeum Pożarnictwa w Przeworsku jest jednym z większych i najbogatszych tego rodzaju zbiorem znajdującym się w muzeach pożarnictwa w Polsce. Z pewnością warto ją zobaczyć.

 

Dział Historii Pożarnictwa Muzeum w Przeworsku

 

Komentarze
Popularne
Komentowane