Straż Cukrowni Przeworsk

Autor: dp 13.02.2020 Nr: 7/2020
OSP Cukrownia Przeworsk na samochodzie pożarniczym, okres międzywojenny (zbiory muzeum)
OSP Cukrownia Przeworsk na samochodzie pożarniczym, okres międzywojenny (zbiory muzeum)

O tym, że na początku XX wieku w Przeworsku funkcjonowała nie tylko Ochotnicza Straż Pożarna, opowiada Wojciech Kruk z Działu Historii Pożarnictwa przeworskiego Muzeum. Dziś historia Zakładowej Ochotniczej Straży Pożarnej oraz orkiestry przy Cukrowni Przeworsk.

Oprócz Ochotniczej Straży Pożarnej w Przeworsku działającej od 1896 r., o której pisaliśmy ostatnio, istniała również – jako samodzielna jednostka – Zakładowa Ochotnicza Straż Pożarna Cukrowni Przeworsk, którą założono w 1928 r. Jej członkami byli sami pracownicy fabryki, pochodzący z Przeworska i okolicznych miejscowości. Cukrownia posiadała wiele łatwopalnych pomieszczeń i urządzeń, więc ważne było ich zabezpieczenie przed ewentualnym pożarem.

Zakładowa Ochotnicza Straż Pożarna Cukrowni była wyposażona w ręczne sikawki czterokołowe i najlepszy sprzęt w powiecie. Używała syreny parowej zakładu jako urządzenia alarmowego. Brała czynny udział w akcjach ratowniczych – wszędzie tam, gdzie wybuchł pożar, gdzie powstało zagrożenie zniszczenia mienia i warsztatów ludzi pracy. Wspomagała Ochotniczą Straż Pożarną działającą na terenie miasta oraz wyróżniła się podczas gaszenia pożaru w Przeworsku w 1930 roku.

W skład Zakładowej Ochotniczej Straży Pożarnej Cukrowni wchodzili: dyrektor Cukrowni Ignacy Rosiński, Marian Andrusiewicz, Mikołaj Baczyński, Jan Chłystek, Wacław Chłystek, Adolf Drozd, Franciszek Ładysz, inż. techn. Maciejewicz, Władysław Olech, Bolesław Ratajczyk, Leon Ruder oraz Karol Zub. 

Zakładowa Ochotnicza Straż Pożarna Cukrowni Przeworsk miała również swoją orkiestrę założoną w 1932 r. Pierwszym kapelmistrzem orkiestry, bardzo krótko, bo do 1933 r., był nieznany z imienia Neszczyretny. Następnie stanowisko to objął starszy sierżant Wojska Polskiego, Petroniec z 39 pułku piechoty. Nowy kapelmistrz dowodził orkiestrą do 1939 r.

Na wskutek wybuchu wojny orkiestra zawiesiła swoją działalność, wznawiając ją dopiero w 1944 r. pod batutą Tadeusza Dawidowicza i Michała Mroza. Orkiestra swoimi występami uświetniała święta i obchody nie tylko związane z Cukrownią, ale także na terenie miasta np. święta kościelne. Odnosiła również sukcesy zajmując I miejsce w Przeglądach Orkiestr Przemysłu Cukrowniczego. W latach 1955-1956 wystąpiła na koncercie galowym na Placu Zwycięstwa w Warszawie z orkiestrami wojskowymi i górniczymi.

Kolejnym kapelmistrzem w 1980 r. został Andrzej Olchawa. Pod kierownictwem nowego kapelmistrza orkiestra odnosi również duże sukcesy wygrywając wszystkie przeglądy orkiestr dętych OSP na szczeblu wojewódzkim, a także zajmuje wysokie miejsca na szczeblu międzywojewódzkim i ogólnopolskim.

Orkiestra na przestrzeni ponad 50-letniej działalności dała dziesiątki koncertów dla szerokiego grona społeczeństwa nie tylko na ziemi przemyskiej, rzeszowskiej, ale także koncertowała m.in. w Warszawie, Krynicy, Nowym Targu, Lublinie oraz innych miastach.    

 

Wojciech Kruk

Dział Historii Pożarnictwa Muzeum w Przeworsku

Komentarze
Popularne
Komentowane